Muốn quản trị người, quản trị nhà, quản trị nước, trước hết phải điều chỉnh mình, điều chỉnh nhà mình. Một nhà làm điều nhân cả nước dấy lên điều nhân. Một nhà nhường nhịn cả nước dấy lên sự nhường nhịn. Một nhà tham lam ngang trái cả nước khởi sự loạn. Cho nên người Quân tử có điều gì ở mình rồi sau mới đòi hỏi ở người. Điều mà thân mình chưa có thì chưa thể đem dạy ở người, cho nên quản trị nước chủ ở tại việc điều chỉnh gia đình. Cư xử hợp với người trong nhà rồi sau mới giáo dục người. Người Quân tử phải hiểu việc quản trị là việc liên quan đến sự hưng thịnh và suy vong. Được quản trị người là điều kiện, cơ hội để thực thi đức vị tha bác ái. Công đức ấy rất to tát. Vì thế cho nên tề gia trị quốc là công việc hấp dẫn cả với thường dân, tri thức và giới tu sĩ.
- Trị quốc bình thiên hạ:
+ Trị quốc là gốc của bình thiên hạ.
+ Bình thiên hạ là ngọn của trị quốc.
Điều làm cho người được an lành chủ ở tại quản trị. Điều làm cho thiên hạ được bình an chủ ở quản trị nước. Bậc Quân tử muốn làm được điều đó phải có đường lối chuẩn mực.
1> Điều gì mình ghét ở người trên đừng đem sai khiến ở người dưới.
2> Điều gì mình ghét ở người dưới đừng đem phụng sự người trên.
3> Điều gì mình ghét ở người trước đừng đem tiến hành ở người sau.
4> Điều gì mình ghét ở người sau đừng làm theo cho người trước.
TÓM LẠI:
- Muốn làm cho sáng tỏ cái năng lực sáng láng ở thiên hạ, trước là sửa trị nước mình.
- Muốn sửa trị nước mình trước hết phải điều chỉnh nhà mình.
- Muốn điều chỉnh nhà mình trước hết phải sửa thân mình
- Muốn sửa thân mình phải làm cho lòng mình được chính đáng.
- Muốn lòng mình được chính đáng phải làm cho ý mình được thành thật.
- Muốn ý mình được thành thật trước đạt đến cùng sự hiểu biết.
- Muốn hiểu biết đến cùng ở tại sự tìm xét đến cùng sự vật.